+7 (701) 759 90 19
18 °С : نۇر-سۇلتان
19 °С : الماتى
USD 399.51 EUR 447.33
RUB 5.78 CNY 56.10
جاڭالىقتار

بەس قارۋ: قازاقتىڭ كونە اسكەري بولىمدەرى

22 مامىر 08:57
:ءبولىسۋ
بەس قارۋ: قازاقتىڭ كونە اسكەري بولىمدەرى

نۇر-سۇلتان: قازاقپارات - قازاقتا «بەس قارۋىن اسىندى»، «بەس قارۋىن سايلادى»، «بەس قارۋى بويىندا» سىندى ءسوز تىركەستەرى كەزدەسەدى.

«ەر قارۋى - بەس قارۋ» دەگەن ماقال دا بار. بۇل ءبىر اۋىز ءسوزدىڭ استارىندا ۇلكەن ماعىنا جاتىر.

بىرىنشىدەن، حالقىمىز قارۋدى سوعىستا قولدانىلاتىن جاۋىنگەردىڭ شابۋىل قۇرالى دەپ تانىپ، ونى تەك مايداندا، جەكپە-جەك پەن ۇرىستا پايدالاناتىن بولعان. قارۋ - بۇل ەردىكى. ونى قاراپايىم ومىردە ەشكىم ۇستاپ جۇرمەيدى. قارۋدى سوعىس كەزىندە عانا الىپ شىعادى. ەر قارۋى دەگەن اتاۋ وسىدان شىققان.

ەر قارۋى - ەرلەر مەن باتىرلاردىڭ سوعىستا، جەكپە-جەككە الىپ شىعاتىن جەكە قارۋى. قارۋ - اسكەري ادام اسىنىپ جۇرەتىن مەنشىكتى دۇنيە. تۇركى حالىقتارىنىڭ ەپوستارى مەن قاھارماندىق جىرلارىنان باتىرلاردىڭ 5 قارۋمەن ايقاساتىنىن بايقايمىز: ساداق اتۋ، نايزالاسۋ، قىلىشتاسۋ، بالتالاسۋ، شوقپارلاسۋ.

كوشپەلى حالىقتاردىڭ اسكەري ۇيىمداسۋى وندىق، جۇزدىك، تۇمەن جۇيەسىمەن ولشەنەدى. ءبىراق بۇل جاۋىنگەر كوشپەلى حالىقتىڭ اسكەري جۇيەسىن سيپاتتاي المايدى. وندىق جۇيە اسكەري قۇرىلىمنىڭ كولەمىن، ساندىق كورسەتكىشىن عانا بىلدىرەدى. بۇرىنعى زاماندا تۇركى اسكەرلەرى قارۋ تۇرىنە قاراي بولىنگەن. ءار قارۋدى جەكە مەڭگەرگەن جاۋىنگەرلەردى ارنايى بولىمشەلەر - ساداقشىلار، قىلىشكەرلەر، نايزاشىلار، ايبالتاشىلار، شوقپارشىلار دەپ اسكەري قوسىندار قۇرىلعان.

ماسەلەن، ماناس جىرىندا قىرعىز، قازاق جانە تۇركى اسكەرلەرىنىڭ 70 مىڭ ساربازىنىڭ قۇرامىندا 20 مىڭ ساداقشىلار قوسىنى، 30 مىڭ مىلتىقشىلار قوسىنى، 15 مىڭ قىلىشكەرلەر، 5 مىڭ شوقپارشىلار بولعانى ايتىلادى.

اسكەري قوسىندى قارۋ تۇرىنە قاراي ءبولۋ قازاق داستۇرىندە دە بولعان. ماسەلەن، ابىلاي حان مەن كەنەسارى اسكەرىنىڭ قۇرامىندا ساداقشىلار مەن نايزاشىلار، مىلتىقشىلار قوسىنى بولعانى ايتىلادى.

ودان بولەك، بەس قارۋدى قاتار مەڭگەرگەن سايىپقىران جاۋىنگەرلەر دە بولعان. ءار اسكەري قوسىن ءبىر عانا قارۋ اسىنىپ جۇرەدى دەگەن ءسوز جوق، مەرگەندەردىڭ قولىندا قىلىش پەن نايزا بولسا، نايزاگەرلەر بەلىنە قىلىش ءىلىپ، ارقاسىندا ساداق اسىنعان.

اسكەردى قارۋ تۇرىنە قاراي ءبولىپ، جاساق ۇيىمداستىرۋ اسكەري قۇرىلىمنىڭ ساپالىق سيپاتىن بىلدىرەدى.

بۇل - ونىڭ اسكەري-تەحنيكالىق دەڭگەيى. كوشپەلىلەردىڭ سوعىس ونەرى بۇكىل اسكەردىڭ اشىق مايداندا ايقاسى، ونىڭ تاكتيكاسى مەن وسى جاۋىنگەرلىك قارۋ تۇرلەرىن قولدانۋعا قۇرىلعان. جات جەرلىك اسكەرلەرمەن سوعىسقاندا (قىتاي، ورىس، پارسى اسكەرى) الدىمەن شاعىن ۇتقىر-بارلاۋشى توپتى العا جىبەرىپ، شاي قايناتىم ۇرىس سالعان.

بۇل كورىنىس «موڭعول» فيلمىندە جاقسى بەينەلەنگەن. مۇنداي تاكتيكانى ورىس اسكەرلەرىمەن كۇرەستە كەنەسارى دا، قىتاي اسكەرىمەن سوعىسقاندا ابىلاي حان دا قولدانعان.

ۇتقىر توپ جاۋدىڭ الدىڭعى كوبەسىن بۇزىپ، ەسەڭگىرەتكەن كەزدە الىس قاشىقتىقتان ساداقپەن اتىسۋ باستالىپ، ادامداردى، اتتارى شىعىنعا ۇشىراعان اسكەرمەن قويان-قولتىق ۇرىس جۇرگىزدى.

قىلىش، ايبالتا، شوقپار سىلتەۋ سىندى تاسىلدەرگە كوشەدى. ال كۇشتىڭ تەپە-تەڭدىگى بۇزىلعان جاعدايدا، قاشا ۇرىس سالىپ، قايتادان شاۋىپ كەلە جاتىپ ارتقا قاراي سادىق اتۋعا كوشىپ، جاۋدان ايلاسىن اسىرۋعا تىرىساتىن.

بۇل - تۇركى- قازاق حالىقتارىنا ورتاق ءادىس. بەس قارۋ ءبىر-ءبىرىن اۋىستىرا المايدى، ءار قارۋدىڭ ءوز قىزمەتى، جۇمسالۋ قاسيەتى بار. سوندىقتان ونى بەسكە شاقتاعان.

ولار:

اتۋ، كەسۋ، تۇيرەۋ، شابۋ، سوعۋ.

ەر قارۋىنىڭ كەلەسىدەي ەرەكشەلىكتەرى بار:

- وزىندىك جۇمسالۋ ءتاسىلى بولادى؛

- ەرلەر مەن باتىرلار، جاۋىنگەر ادامدار عانا ۇستايدى؛

- سوعىس پەن مايداندا عانا قولدانىلادى؛

- باتىرلار جەكپە-جەكتە قولدانادى؛

- اسكەري قوسىن، اسكەري بولىمدەر قۇرۋعا قاجەت؛

- اسكەري تاكتيكا بەس قارۋعا قاراي قۇرىلادى؛

بۇدان ەر قارۋى - بەس قارۋ سوزدەرىنىڭ استارىندا كوشپەلى حالىقتاردا ەرتەدەن قالىپتاسقان، كوشپەلىلەردىڭ جاۋىنگەرلىك قارۋدى جىكتەۋدىڭ وزىندىك جۇيەسى جاتقانىن اڭعارۋعا بولادى.

Massaget.kz


باستى سوزدەر: مادةنيةت,
:ءبولىسۋ
پئكئر قالدئرؤ
+7
جئبةرؤ
ونلاين قىزمەتكەرلەر
رەداكتور
ريزابەك نۇسىپبەك
ريزابەك نۇسىپبەك
954-049
رەداكتور
بەيسەن سۇلتان
بەيسەن سۇلتان
954-049

مۇراعات